Ο Αυστραλός σκηνοθέτης Paul Cox (1940-2016) με καταγωγή από την Ολλανδία, είχε επιλέξει την «Αστυπαλιά» ως ιδανικό τόπο για την νέα του ταινία που θα είχε τον χαρακτηριστικό τίτλο «Island». Ήθελε όσο τίποτε άλλο να γυρίσει όλες τις σκηνές σε ένα τοπίο νησιωτικό, απόλυτα αυθεντικό και φυσικά μακριά από όλα όσα είχε συνηθίσει να προβάλει μέχρι τότε στις παραγωγές του. Η Αστυπάλαια ήταν όντως το κατάλληλο «σκηνικό» για μία ταινία που τα βασικότερα μηνύματα που ήθελε να μεταφέρει στο κινηματογραφικό κοινό ήταν η αξία των ανθρώπινων σχέσεων, η ανάγκη για προσωπικές «αποδράσεις» και κυρίως η ασύγκριτη δύναμη των γυναικών μπροστά σε κάθε είδους δυσκολία.

Ηλιοβασίλεμα πίσω από τα βουνά της Αστυπάλαιας – «Καρέ» από την εισαγωγή της ταινίας

Στο σενάριο της ταινίας που έκανε διάσημο το νησί πριν από 33 χρόνια, πρωταγωνιστούσαν τρεις γυναίκες, μία Αυστραλή (Eva Sitta), μία από την Σρι Λάνκα (Anoja Weerasinghe) και φυσικά η Ελληνίδα Ειρήνη Παπά. Όλες τους κατά κάποιο τρόπο  βρίσκονται σε αυτό τον τόπο «εξόριστες» και προσπαθούν με τον δικό της τρόπο η κάθε μία να ξεφύγουν από τις προσωπικές του «τραγωδίες». Οι ζωές τους συνδέονται απόλυτα με τις κοινές τους επιθυμίες και τον αμοιβαίο φόβο για τον «έξω κόσμο». Καθώς η μία σκηνή δίνει συνέχεια στην επόμενη, γίνεται αντιληπτό πως το ίδιο το νησί, με την γενναιοδωρία και την ζεστασιά των κατοίκων του, είναι εκείνο που οδηγεί και τις τρεις γυναίκες σε αποκαλύψεις για τον εαυτό τους καθώς και για την θέση τους στον κόσμο.

Για όσους έχουν δει την ταινία όταν ήταν διαθέσιμη στα τότε «βίντεο-κλάμπ», η λεπτή ισορροπία ανάμεσα στο πάθος και τον φόβο, την μοναξιά και την μοιραία έλξη, είναι απόλυτα χαρακτηριστική ως βασικό στοιχείο της πρόθεσης του σκηνοθέτη.

Όπως είχε μάλιστα σχολιάσει ο Paul Cox: «Αν και βρίσκεται στον αρχαίο κόσμο ενός μικρού νησιού κάπου ανάμεσα στην Ελλάδα και την Τουρκία, το Island ασχολείται με σύγχρονα ζητήματα. Η καταστροφή της ατομικότητας στη δυτική κοινωνία, για παράδειγμα, ή η σύγχυση, η τρέλα και η βαρβαρότητα της πολιτικής κατάστασης στη Σρι Λάνκα. Το νησί είναι για την άφιξη και την αναχώρηση, για το σπίτι και τη νοσταλγία, για την ανατολή και τη δύση, και φυσικά για την αγάπη»

Στο παρακάτω βίντεο μπορείτε να δείτε ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα από την ταινία με πλάνα μέσα από το Κάστρο της Χώρας και ένα παραδοσιακό σπίτι του οικισμού, όπου μια ντόπια οικογένεια διηγείται την συγκινητική ιστορία της στην ηθοποιό:

Η αλήθεια είναι πως αν και η ταινία ξεκίνησε με την πιο αισιόδοξη διάθεση όλων των συντελεστών για μια σπουδαία παραγωγή, τελικά δεν είχε την εμπορική επιτυχία που περίμενε κυρίως ο διάσημος σκηνοθέτης. Απέσπασε αρκετά βραβεία από κριτικούς για την ποιότητα της αλλά όσον αφορά το απλό κοινό δεν είχε την ανταπόκριση που ίσως άξιζε. Σε κάθε περίπτωση πάντως πρόβαλε την Αστυπάλαια σε ολόκληρο τον κόσμο, οι ντόπιοι γνώρισαν από κοντά μια από τις σπουδαιότερες ηθοποιούς που έβγαλε η Ελλάδα και η ταινία έμεινε πια ως μία «κλασική» ταινία ανάμεσα σε όσες έχουν γυριστεί στα νησιά της χώρας στο παρελθόν.

Οι τρεις πρωταγωνίστριες της ταινίας – Eva Sitta, Anoja και η πασίγνωστη σε όλους μας Ελληνίδα Ειρήνη Παπά.

Οι σημαντικότερες βραβεύσεις της ταινίας «island» σε διεθνή φεστιβάλ κινηματογράφου.

Στο παρακάτω βίντεο μπορείτε να δείτε σκηνές από την ταινία  όπου ο «θρυλικός» Νηρέας προσεγγίζει το παλιό λιμάνι του νησιού στον Πέρα Γυαλό:

Οι άνθρωποι της Αστυπάλαιας σε σκηνή της ταινίας αποχαιρετούν από το παλιό λιμάνι το θρυλικό καράβι «Νηρέας».

Κείμενο – επιμέλεια: Αντώνης Νικολάκης

The post Island: Η Αυστραλιανή ταινία που έκανε διάσημη την Αστυπάλαια το 1989 appeared first on Αστυπάλαια, Αστυπαλαια, Astypalea, Astypalaia-island.

Υπάρχουν όμως και εκείνοι οι ταξιδιώτες που την είχαν «ανακαλύψει» πριν από την τουριστική ανάπτυξη. Οι ταξιδιώτες από διάφορες χώρες της Ευρώπης οι οποίοι σε μια εντελώς διαφορετική εποχή από αυτή που γνωρίζουμε οι νεότεροι, αφίχθησαν στο Παλιό Λιμάνι της Αστυπάλαιας και κάθε τους στιγμή επάνω στο νησί ήταν μια έντονη εμπειρία που θα θυμόντουσαν για χρόνια.

Μεταξύ των εκατοντάδων περιηγητών που διέσχιζαν τα Δωδεκάνησα με πάθος για παραδοσιακές εικόνες το δεύτερο μισό του προηγούμενου αιώνα, λίγοι ήταν εκείνοι που κατέγραψαν πλάνα με κάμερες της εποχής. Τα λιγοστά βίντεο αρχείου που υπάρχουν από την καθημερινότητα περασμένων δεκαετιών είναι άκρως πολύτιμα και μας γεμίζουν με ιδιαίτερα συναισθήματα.

Το καλοκαίρι του 1986 λοιπόν ο Βρετανός ερασιτέχνης κινηματογραφιστής Andrew Graham Bonar ήταν ακόμη ένας ξένος περιηγητής που αντίκρυσε για πρώτη φορά το Κάστρο της Αστυπάλαιας από το κατάστρωμα του πλοίου «Νηρεύς». Μέσα σε λίγες ημέρες παραμονής στο νησί κατάφερε να νιώσει την νησιώτικη φιλοξενία των ντόπιων και με την κάμερα πάντα μαζί να καταγράψει σπάνια πλάνα από διάφορες περιοχές του παραδοσιακού οικισμού.

Όπως για τους περισσότερους τουρίστες ακόμη και σήμερα, πρώτος προορισμός του Βρετανού περιηγητή αφού ξεκουράστηκε για λίγες ώρες ήταν το επιβλητικό Ενετικό κάστρο της Χώρας που δεσπόζει πάνω από τα δεκάδες κατάλευκα σπίτια με την χαρακτηριστική αρχιτεκτονική. Με αφετηρία τους ανεμόμυλους δίπλα από την κεντρική πλατεία του νησιού και έπειτα από μια γεμάτη ενδιαφέρον βόλτα στα γραφικά καλντερίμια του οικισμού, πέρασε την ξακουστή πύλη του Κάστρου των Κουερίνι  και έμαθε για την σπουδαία ιστορία της Αστυπάλαιας στο πέρασμα του χρόνου.

Την επόμενη ημέρα, με την ίδια όρεξη για περιπλάνηση και επαφή με τους ντόπιους Αστυπαλίτες κάθε ηλικίας περπάτησε στον Πέρα Γιαλό. Εκεί περιηγήθηκε στο δημοτικό σχολείο του νησιού όπου έσφιζε από ζωή με δεκάδες μαθητές να παίζουν στο προαύλιο όπως και στις μέρες μας, ενώ δεν έχασε την ευκαιρία να συζητήσει με τους ψαράδες στο «λιμανάκι» και να μάθει για την νησιώτικη καθημερινότητα τους.

Το ταξίδι στην Αστυπάλαια του 1986 για τον Βρετανό έλαβε τέλος στο παλιό λιμάνι του Πέρα Γυαλού, όπου για τελευταία φορά απόλαυσε πανοραμικά την πιο όμορφη Χώρα του Αιγαίου λίγο πριν συνεχίσει για την γειτονική Αμοργό. Τα σύντομα πλάνα που κατέγραψε πάντως από την πρύμνη του καραβιού, πρόλαβαν να «ταξιδέψουν» πολλούς στις δικές τους ρομαντικές στιγμές αναχώρησης που ήταν γεμάτες συναισθήματα και ανυπομονησία μέχρι την επιστροφή και πάλι στην Αστυπάλαια…

Κείμενο: Αντώνης Νικολάκης

The post «Ταξιδέψτε» στην Αστυπάλαια του 1986 μέσα από σπάνια βίντεο αρχείου appeared first on Αστυπάλαια, Αστυπαλαια, Astypalea, Astypalaia-island.

Photo: Εφορεία Αρχαιοτήτων Δωδεκανήσου.

Εντυπωσιακός είναι ο αριθμός αυτών των βρεφών που βρέθηκαν θαμμένα με τη μέθοδο του εγχυτρισμού δηλαδή μέσα σε αγγεία, τα οποία τοποθετούνταν σε πρόχειρες κτιστές θήκες ή αβαθείς λάκκους, διανοιγμένους στον φυσικό βράχο, καθώς αυτός ξεπερνά τις 3.000.

Η αιτία αυτού του μεγάλου αριθμού δεν έχει βρεθεί μέχρι σήμερα. Παρόλα αυτά υπάρχουν μερικές πιθανές εξηγήσεις τις οποίες τα δούμε παρακάτω.

1. Τόπος λατρείας – Η θεά Ειλείθυια

Κόρη του Δία και της Ήρας, φαίνεται να υπήρξε προστάτιδα των επιτόκων όπως φανερώνουν επιγραφές οι οποίες βρέθηκαν στην εγγύς περιοχή του νεκροταφείου. Συνεπώς ο μεγάλος αυτός τάφος θεωρείται ως πράξη λατρείας προς την θεά αυτή ούτως ώστε το επόμενο παιδί να επιβιώσει. Επιπλέον, πάλι από επιγραφές, είναι εμφανές οτι υπήρχαν πολλές γυναικείες θεότητες τις οποίες λάτρευαν στην περιοχή του Κάστρου. Θεές όπως η Δήμητρα, η Κόρη, η Αφροδίτη, η Ήρα, αλλά και η Συρία θεά Αταργάτις.

Photo: Εφορεία Αρχαιοτήτων Δωδεκανήσου.

2. Η απαξίωση των βρεφών
Είναι γνωστό οτι παλαιότερα τα βρέφη και τα νεογνά είχαν μικρότερα ποσοστά επιβίωσης από όσο σήμερα. Πόσο μάλλον στα αρχαία χρόνια. Αυτό το γεγονός είχε ως αποτέλεσμα την δημιουργία μιας νοοτροπίας βασισμένης στο ότι αυτά τα πλάσματα δεν ήταν μέλη της κοινωνίας μέχρι να φτάσουν σε κάποια συγκεκριμένη ηλικία. Έτσι δεν δινόταν μεγάλη σημασία στην ταφή τους και δεν λάμβαναν τιμές ή σπονδές όπως τα μεγαλύτερα ηλικιακά μέλη της κοινωνίας καθώς ο νόμος το απαγόρευε.

3. Ιατρικό κέντρο
Από επιγραφές οι οποίες ανακαλύφθηκαν κοντά στο νεκροταγείο, γίνεται γνωστό το όνομα του Ιδρίαρχου ενός Ρόδιου γιατρού, γεγονός που ενδεχομένως μαρτυρά την πιθανή ύπαρξη κάποιου ιδιαίτερου ιατρικού κέντρου κοντά στο νησί του Ιπποκράτη. Εικάζεται ότι οι γυναίκες πήγαιναν για να γεννήσουν ή και να αποβάλουν, ενώ υπάρχουν και επιγραφές που αναφέρονται στον Ασκληπιό.

4. Ανεπιθύμητα μωρά
Τέλος εικάζεται ότι η περιοχή αυτή χρησιμοποιούταν ως τόπος εγκατάληψης των ανεπιθύμητων βρεφών.

Διάβασε περισσότερα εδώ

The post Νεκροταφείο παιδιών στην Αστυπάλαια appeared first on Αστυπάλαια, Αστυπαλαια, Astypalea, Astypalaia-island.

Ο Σεισμός του 1956 επέφερε σημαντικές αλλαγές στο νησί! Την 9η Ιουλίου δύο ισχυρές σεισμικές δονήσεις 7R & 7,5R έπληξαν την θαλάσσια περιοχή ανάμεσα στην Αμοργό και την Αστυπάλαια. Από την κύρια δόνηση προκλήθηκε τσουνάμι 25 μέτρων το οποίο έπληξε τις βόρειες ακτές του νησιού.

Ο σεισμός προκάλεσε μεγάλες ζημιές στα σπίτια του Κάστρου! Τα περισσότερα κατέρρευσαν μαζί με την βορειανατολική πλευρά του τείχους των Καστρόσπιτων. Ο σεισμός οδήγησε και στην οριστική εγκατάλειψη του κάστρου από τους κατοίκους.

The post Ο Σεισμός του 1956 appeared first on Αστυπάλαια, Αστυπαλαια, Astypalea, Astypalaia-island.

Τα πλοία είναι κωπήλατα και τρία από αυτά έχουν στην πλώρη τους ψάρια και άλλα διάφορα θέματα, ενώ το σημαντικό είναι ότι είναι παραπλήσιες, με τις βραχογραφίες της Σύρου και της Νάξου.

Της ίδιας τυπολογίας ήταν και οι βραχογραφίες που εντοπίσθηκαν σε άλλα σημεία της Αστυπάλαιας, με την ίδια πρωτοκυκλαδική τυπολογία (3η χιλιετία π.Χ.), γεγονός που δηλώνει πως «τα ευρήματα επεκτείνουν τη γεωγραφική έκταση του πρωτοκυκλαδικού πολιτισμού» όπως είπε ο γενικός γραμματέας της Εν Αθήναις Αρχαιολογικής Εταιρείας και ακαδημαϊκός κ. Βασίλειος Πετράκος.

Τα ευρήματα είναι σημαντικά καθώς δίνουν σημάδια πως ο κυκλαδίτικος πολιτισμός ήταν πολύ διαδεδομένος, όπως ήδη γνωρίζαμε άλλωστε, αλλά ίσως έφτανε μέχρι και τα Δωδεκάνησα.

(πηγή: imerisia.gr)

The post Βραχογραφίες 5.000 χρόνων βρέθηκαν στην Αστυπάλαια! appeared first on Αστυπάλαια, Αστυπαλαια, Astypalea, Astypalaia-island.